تحقیق با موضوع استان فارس، استان هرمزگان، آداب و رسوم، سلسله مراتب

دانلود پایان نامه

زندگي شباني يا كوچ (مركز آمار ايران، 1377).
3ـ13ـ1ـ عـشـايـر اسـكـان‏يـافـتـه
“به جماعتي از عشاير اطلاق مي‏گردد كه به دلايل مختلف از كوچ دست كشيده و در محلي سكني گزيده‏اند” (واحد مطالعات و تحقيقات سازمان امور عشاير ايران، فصلنامه عشايري ذخائر انقلاب، شماره 11، تابستان 1369).
4ـ13ـ1ـ ايـل
“ايل مردماني را گويند كه در تمامي سال در بيابان‏ها در چادرها زندگي مي‏كنند و از گرم‏سيرات به سردسيرات مرحله‏الشتاء والصيف نمايند” (فسايي، 1367، جلد2: 309).
ايل را مي‏توان در نظام سلسله مراتب تقسيمات اجتماعي، عشاير بالاترين رده دانست كه از اتحاد چند طايفه با فرهنگ و آداب و رسوم و تاريخ مشترك بوجود آمده است. در شكل‏گيري ايل عواملي چون حفظ منافع مشترك، بقاي قدرت، دفاع و گسترش و نفوذ طوايف نقش مؤثري دارند. ايل شامل طايفه‏هاي متعددي است كه به علت همخوني يا خويشاوندي يا دلايل اجتماعي، سياسي و . . . با يكديگر متحد هستند و معمولاً در يك قلمرو جغرافيايي كه قلمرو ايل به حساب مي‏آيد زندگي مي‏كنند (مركز آمار ايران، 1377).
5ـ13ـ1ـ طـايـفـه
جماعتي از عشاير كه غالباً با هم خويشاوندي دارند و در چند يا چندين نسل پيش نسباً و سبباً به نياي مشتركي مي‏رسند و خود را به صورت حقيقي يا اساطيري منتسب به آن مي‏دانند تشكيل طايفه را مي‏دهند (واحد مطالعات و تحقيقات سازمان امور عشاير ايران، فصلنامه عشايري ذخائر انقلاب، شماره 11، تابستان 1369).
6ـ13ـ1ـ يـيـــلاق
محدودة زيست و قلمرو جغرافيايي كه عشاير، تمام يا قسمتي از فصول گرم سال را در آن مي‏گذرانند “ييلاق” يا “سردسير” مي‏گويند (همان).
7ـ13ـ1ـ قـشـــلاق
محدودة زيست و قلمرو جغرافيايي كه عشاير، تمام يا قسمتي از فصول سرد سال را در آن مي‏گذرانند، “قشلاق” يا “گرمسير” مي‏گويند (همان).
8ـ13ـ1ـ زيـسـت‏بـوم
زيست‏بوم عشايري محدوده‏اي است از سرزمين و قلمرو رده‏هاي ايلي، علي‏الاصول شامل ييلاق، قشلاق و مسير بين اين دو است كه از حيث جغرافياي طبيعي و مراحل كوچ داراي وحدت و همگني نسبي باشد (همان).

9ـ13ـ1ـ بـنـكـوه
بنكوه در ايل قشقايي واحدي است متغير، بنا به اقتضاء با سياه‏چادرهاي خود كه هر كدام حكم واحدي اجتماعي را دارد و “اُبه”، “بلوك” يا “ايشوم” ناميده مي‏شود و در منطقه‏اي محدود كه به آن اصطلاحاً يورت مي‏گويند مستقر مي‏گردد (طبيبي، 1375 :330).
همة افراد بنكوه از يك تيره و داراي نياي مشترك هستند، مرتع آنان نيز مشترك است و تصميم‏گيري‏ها نيز مشترك است.

فـصـل دوم

ـ اسـتـان فـارس
ـ شـهـرسـتـان مُهر
ـ مـوقـعـيـت جـغـرافـيـايـي
ـ جغرافياي انساني
ـ اقتصاد و انرژي
ـ جـغـرافـيـاي انـسـانـي
ـ روستاي مورد مطالعه

1ـ2ـ اسـتـان فـارس
استان فارس در جنوب ايران واقع گرديده است. اين استان از طرف شمال به استان‏هاي اصفهان و يزد از سوي غرب به استان‏هاي بوشهر و كهگيلويه و بويراحمد، از سمت جنوب به استان هرمزگان و از جانب شرق به استان كرمان محدود مي‌گردد. وسعت استان فارس 123946 كيلومتر مربع مي‌باشد و تقريباً رقمي معادل 5/7% از مساحت كل كشور را شامل مي‌شود. براساس آخرين تقسـيمات كشور در سال 80 اين اسـتان داراي 19 شهرستان، 62 شهر، 67 بخـش، 189 دهستان مي‌باشد. جمعيت اين استان براساس نتايج سرشماري عمومي نفوس و مسكن در سال 1375.ه.ق 3817036 نفر مي‌باشد كه در حدود 3/6% درصد از جمعيت كشور را در خود جاي داده است. از اين تعداد 1940692 نفر مرد و 1876344 نفر زن بوده‌اند كه در نتيجه نسبت جنسي برابر با 103 به دست مي‌آيد. هم چنين 67/56% در نقاط شهري و 89/41% در نقاط روستايي سكونت داشته و بقيه غير ساكن بوده‌اند. آب و هواي فارس در شمال سردسير، در نواحي مركزي زمستان‏ها معتدل و باراني و تابستان‏هاي گرم و خشك، و در جنوب و جنوب شرقي زمستان‌ها معتدل و باراني و تابستان‌ها بسيار گرم مي باشد.استان فارس يكي از مناطق عمدة عشايري ايران محسوب مي‌گردد كه بالغ بر40 ايل و طايفه در اين استان زندگي مي‌كنند.اكثريت مردم فارس به زبان فارسي تكلم مي‌كنند اما به دليل اينكه در زمان‌هاي گذشته طوايف مخـتلفي در اين سرزمين ساكن شـده بودند زبان‌هايي همانند تركي، لري، عربي، عبري، ارمني و آسوري نيز رواج پيدا كرده است. از لحاظ فرهنگ نيز با توجه به اينكه استان فارس محل سكونت زندگي آريايي‏ها، سامي‏ها و ترك‏ها بوده فرهنگ‏هاي متفاوتي نيز رواج پيدا كرده است. اما بايد اذعان داشت كه مذهب زيربناي خصوصيات فرهنگي جوامع ساكن در فارس مي‌باشد. هم‌چنين وجود اقليت‏هاي مذهبي همانند يهودي، عبري، ارمني، آشوري و زرتشتي از ديگر خصوصيات فرهنگي استان فارس است (مأخذ: سازمان برنامه و بودجه).

نقشة شمارة 1: نقشة ايران (استان فارس در اين نقشه شمارة 14 مي‏باشد)

منطقه فارس يكي از قديمي‏ترين مراكز تمدن ايران است. فارس در كتيبه‌هاي هخامنشي به صورت پارسه و در نوشته‌هاي يوناني پرميس آمده و معرب آن فارس است.
جدول شماره (1) تعداد بخش‏ها، شهرها و دهستان‏هاي كشور برحسب استان و شهرستان در پايان اسفند 1381
تعداد بخش
تعداد شهر
تعداد دهستان
استان و شهرستان
69
69
190
فارس
1
4
4
آباده
1
1
3
ارسنجان
2
3
3
استهبان
3
2
9
اقليد
2
2
7
بوان
ات
4
4
12
جهرم
2
2
4
خرم بيد
3
2
12
داراب
2
2
5
زرين دشت
3
2
8
سپيدان
6
7
22
شيراز
2
1
4
فراشبند
4
3
8
فسا
2
2
5
فيروزآباد
2
2
5
قيروكارزين
4
6
11
كازرون
7
8
17
لارستان
3
4
7
لامرد
5
4
16
مرودشت
4
2
13
ممسني
3
3
6
مُهر
4
3
9
ني ريز
مأخذ : مركز آمار ايران
2ـ2ـ شـهـرسـتـان مُهر
شهـرستان مُهر به مركزيـت شـهر مُهر، در محـدودة طـول جغرافيايي ( َ53 وْ52) و عرض جـغرافيايي ( َ33 و ْ27) قرار دارد ارتفاع آن از سـطح دريا 430 متر مـي‌باشـد. اين شهـرستان از طرف شرق و شمال به شـهرستان لامـرد و از جنوب و غرب به استان بوشهر محدود است. مساحت اين شهـرستان در حدود 1850 كيلومتر مربع مي‌باشـد. ايـن شهـرسـتان داراي سـه بخـش مـركزي، وراوي، گله‌دار است. شهرستان مُهر در آخرين تقسيمات كشوري سال (138) به تصويب هيأت وزيران از شهرستان لامرد جدا شد. راه‏هاي ارتباطي اين شهرستان با استان بوشهر در غرب شهرستان و ارتباط با شهرستان‌‏هاي استان فارس از محور لامرد ميسر است. فاصله اين شهرستان تا مركز استان 530 كيلومتر مي‌باشد.
اين شهرستان داراي چندين اثر تاريخي است كه از آن جمله مي‌توان به قلعه‌هاي سرگاه، تخت پرس، قلعة شلدان، قبرستان تاريخي فال، استودان‌هاي خوزي، مسجد و حمام علي‌خان، آسياب آبي خوزي و چند اثر ديگر اشاره كرد. در اين شهرستان12 دهستان، 6 نقطه شهري، 107 مزرعه، 8 مكان و 93 نقطه فرعي در بخش كشاورزي فعاليت مي‌كنند.
1ـ2ـ2ـ مـوقـعـيـت جـغـرافـيـايـي شـهـرسـتـان مُهر
شهرستان مُهر به عنوان يكي از شهرستان‏هاي استان فارس در حدود 2354 كيلومتر مربع وسعت داشته و در جنوبي‏ترين نقطه استان فارس واقع و مركز آن شهر مُهر است. محدودة اين شهرستان از شمال به شهرستان لامرد و فيروزآباد، از شرق به شهرستان لامرد و از جنوب و غرب به شهرستان گنگان (استان بوشهر) ختم مي‏شود. از لحاظ مختصات جغرافيايي ?27 و ?42 از خط استوا و طول ?52 و ?45 گرينويچ قراردارد. شهر مُهر به عنوان مركز اين شهرستان مي‏باشد كه ارتفاع آن از سطح دريا 450 متر مي‏باشد.
از لحاظ تقسيمات سياسي اين شهرستان داراي 3 بخش و 6 دهستان مي‏باشد. اين شهرستان مجموعاً داراي 2 شهر و 123 روستا مي‏باشد.

عكس شمارة (7)قبرستان تاريخي فال

عكس شمارة (8)آسياب آبي خوزي

عكس شمارة (9)حمام وراوي

عكس شمارة (10)استودان‏هاي خوزي
2ـ2ـ2ـ جـغـرافـيـاي انـسـانـي
1ـ2ـ2ـ2ـ تـعـداد و سـيـر تـحـول جـمـعـيـت طـي چـهـار دوره سـرشـمـاري
با بررسي 4 دوره سرشماري در مي‏يابيم كه شهرستان فعلي مُهر در سال 1345، 1355 و 1365 تنها شامل دو دهستان به نام هاي گله دار و وراوي بوده است. در شال 1367 دهستان مُهر پا به عرصه حيات گذاشته و در سال 1375، شهرستان فعلي مُهر شامل دو بخش مُهر و گله‏دار گشته است. جمعيت شهرستان مُهر در سال 1345 هجري شمسي شامل دو دهستان گله‏دار و وراوي، 16270 نفر بوده است كه اين مقدار به 46461 نفر در سال 1380 رسيده است. (سازمان مديريت و برنامه‌ريزي فارس، 1380)
جدول شمارة (2) ناحيه مورد مطالعه در سرشماري 1345
جمعيت
مرد
زن
تعداد خانوار
نام دهستان
11840
6083
5757
2380
گله دار
4790
2477
2313
958
وراوي
16270
8560
7710
3338
كل
جدول شمارة (3) ناحيه مورد مطالعه در سرشماري 1355
جمعيت
مرد
زن
تعداد خانوار
نام دهستان
16379
8333
8047
3259
گله دار
6239
3158
3077
1238
وراوي
22614
11491
11124
4497
كل
جدول شمارة (4) ناحيه مورد مطالعه در سرشماري 1365
جمعيت
مرد
زن
تعداد خانوار
نام دهستان
25928
13286
12642
4694
گله دار
10003
5088
4915
1814
وراوي
35931
18374
17557
6508
كل

نقشة شمارة (2) : نقشة استان فارس

جدول شمارة (5) ناحيه مورد مطالعه در سرشماري 1375
جمعيت
مرد
زن
تعداد خانوار
نام دهستان
22545
11446
11099
4330
بخش گله دار
14965
7262
7700
2598
بخش وراوي
12214
6013
6207
2087
بخش مُهر
49751
24741
25010
8975
كل
جدول شمارة (6) ويژگي هاي جمعيتي شهرستان مُهر در سال 1380
جمعيت
مرد
زن
نسبت جنسي
مساحت
تراكم نسبي
46461
23309
23152
101
2354
20
2ـ2ـ2ـ2 ـ تـوزيـع جـمـعـيـت
در سال 1380 كل جمعيـت شهرستان مُهر 46461 نفر بوده است كه از اين تعداد 26درصـد در بخش مركزي ، 25 درصد در بخش وراوي و 49 درصد در بخش گله‏دار سكونت داشـته‏اند. از اين تعداد 7/73 درصد در نقاط روستايي و 3/26 درصد در نقاط شهري ساكن بوده‏اند. شهرهاي اين شهرستان، شامل شهرهاي مُهر ، اشكنان و گله‌دار است. طبق آمار ارائه شده توسط فرمانداري شهرستان مُهر حدود 34234 نفر در نقاط روستايي شهرستان مُهر سكونت داشته‏اند كه حدود 6300 خانوارهاي شهرستان را تشكيل مي‏داده‏اند. به اين ترتيب ميانگين تعداد افراد در خانوارهاي معمولي روستايي شهرستان 43/5 نفر به دست مي‏آيد. از جـمعـيت نـقاط روسـتايي شهـرستـان، 2491 نـفر (27/7 درصد) در آبـادي‏هاي كـمـتر از 20خانوار و 31743 نفر (73/92 درصد) در آبادي‏هـاي بالاي 20 خـانوار زنـدگي مي‏كنند. طبق آمار سال 1380 از 34234 نفر جمعيت ساكن در نقاط روستايي شهرستان، 17184نفر مرد و 17050 نفر زن بوده‏اند كه در نتيجه نسبت جنسي برابر با 101 به دست مي‏آيد. به ع
بارتي ديگر، در نقاط روستايي شهرستان در مقابل هر 100 زن ، 101 نفر مرد وجود داشته است.
جدول شماره (7) توزيع جمعيت بر حسب بخش به تفكيك جنس در سال 1380
جمعيت
مرد
زن
نسبت جنسي
نام بخش
22545
11446
11099
103
گله دار
11702
5850
5852
100
وراوي
12214
6013
6207
97
مركزي
46461
23309
23152
101
كل
جدول شماره (8) توزيع جمعيت نقاط روستائي بر حسب بخش به تفكيك جنس در سال 1380
جمعيت
مرد
زن
نسبت جنسي
نام دهستان
14222
7195
7027
103
گله دار
11702
5850
5852
100
وراوي
8310
4139
4171
23/99
مركزي
34234
17184
17050
101
كل
جدول شماره (9) توزيع جمعيت نقاط روستايي بر حسب بخش به تفكيك جنس در سال 1380
جمعيت
مرد
زن
نسبت جنسي
نام دهستان
8323
4251
4072
104
گله دار




وراوي
3904
1874
2030
92
مركزي
12272
6125
6102
4/100
كل
جدول شماره (10) تعداد آبادي هاي داراي سكنه شهرستان‏بر حسب بخش و به تفكيك تعداد خانوار
بالاي 20 خانوار
بالاي 50 خانوار
بالاي 100 خانوار
بالاي 200 خانوار
نام بخش
25
15
9
4
گله دار
18
14
8
2
وراوي
14
13
5
1
مركزي
57
42
22
7
كل

نقشة شمارة (3) نقشة شهرستان مُهر
3ـ2ـ2ـ2ـ تـراكـم جـمـعـيـت
تراكم نسبي جمعيت در سال1380 براي كل شهرستان 20 نفر در هر كيلومتر مربع بوده است. اين رقم براي بخش مركزي، 7/24، براي بخش گله‏دار 3/23 و براي بخش وراوي 3/19 نفر برآورد شده است. تراكم نسبي در همين سال براي مناطق روستايي 54/15 نفر در هر كيلومتر مربع برآورد شده است.
جدول شماره (11) جمعيت و مساحت به تفكيك بخش در سال 1380
جمعيت
مساحت (كيلو متر مربع)
تراكم نسبي
نام بخش
22545
1085
3/23
گله دار
11720
775
3/19
وراوي
12214
494
7/24
مركزي
46461
2354
20
كل
4ـ2ـ2ـ2ـ وضـعـيـت سـواد
بر طبق آمار ارائه شده توسط سازمان مديريت و برنامه‌ريزي فارس و فرمانداري شهرستان مُهر، از جمعيت 6ـ24 ساله شهرستان 07/64 درصد در حال تحصيل بوده‏اند. اين نسبت در نقاط شهري 27/75 درصد و در نقاط روستايي 1/62 درصد بوده است. در شهرستان مُهر 45/92 درصد از كودكان، 27/75 درصد از نوجوانان و 03/29 درصد از جوانان در حال تحصيل بوده‏اند. جدول شمارة (12) درصد جمعيت در حال تحصيل گروه‌هاي مختلف سني 6ـ24 ساله به تفكيك نقاط روستايي و شهري را بيان مي‏كند.
از كل جمعيت شهرستان 4/82 درصد با سواد بوده‌اند. نسبت با سوادي در گروه‌هاي سني 6 ـ 24 ساله 32/95 درصد و گروه سني 15 ساله و بيشتر 24/64 درصد بوده است. در بين افراد لازم‌التعليم (6ـ14 ساله) نسبت با سوادي در نقاط شهري 78/97 درصد و در نقاط روستايي 25/94 درصد بوده است (جدول شماره (13)) .
در اين شهرستان نسبت با سوادي در بين مردان 52/81 درصد و در ميان زنان اين نسبت 74/71 درصد ذكر شده است. اين نسبت براي مردان در نقاط شهري 94/83 درصد و براي زنان 12/76 درصد بوده است و در نقاط روستايي اين رقم براي مردان 23/79 درصد و براي زنان اين ميزان 47/67 درصد به دست آمده است.
درصد باسوادي براي بخش مركزي 76 درصد، براي بخش گله‏دار 74 درصد و براي بخش وراوي اين ميزان 81 درصد عنوان شده است.
جدول شماره (12) درصد جمعيت 6 ـ 24 ساله در حال تحصيل بر حسب گروه هاي عمده سني به تفكيك نقاط شهري و روستايي به صورت درصد

دیدگاهتان را بنویسید